مدتی است که زمزمههایی از بازگشت کامیونهای دماغدار به بازار خودروهای سنگین و تجاری کشور به گوش میرسد. این تحول پس از گذشت بیش از بیست سال دوباره در حال رخ دادن است. ورود و عرضه خودروهای دماغدار در کشور ما با تغییرات زیادی همراه بوده، بهطوری که آخرین مرحله عرضه آنها به کامیون ولوو دماغدار NH ختم شد.
اولین کامیون جهان
اولین کامیون جهان توسط گوتلیب دایملر در سال 1896 طراحی و ساخته شد. این وسیله نقلیه که به عنوان اولین کامیون جهان شناخته میشود، در واقع همان واگنهای بخاری بود که به جای استفاده از اسب یا موتور بخار، از موتور بنزینی بهره میبرد. موتور این کامیون دو سیلندر داشت و قدرت آن به 4 اسب بخار میرسید. چرخهای چوبی آن با آهن تقویت شده و سیستم انتقال قدرت شامل دو دنده جلو و یک دنده عقب بود که نیرو را از طریق تسمه به چرخها منتقل میکرد.

این کامیون نه طراحی دماغدار داشت و نه بدون دماغ بود؛ بلکه مانند یک ارابه با موتوری در بخش انتهایی طراحی شده بود. اما با گذشت زمان و توسعه کامیونها در جهان، اولین نمونههایی که طراحی غیر ارابهای داشتند، مدلهای دماغدار بودند. این روند باعث شد که بعداً و با ورود کامیونهای بدون دماغ، مدلهای دماغدار به عنوان Conventional شناخته شوند که به معنای مرسوم و رایج است. این روند باعث شد تا با حضور کامیونهای بدون دماغ، مدلهای دماغدار همچنان از تولید بالاتری برخوردار باشند.
ورود ماک به بازار ایران
پس از جنگ جهانی دوم و ورود کامیونهای نیروهای متفقین به ایران، مردم بیشتر با کامیونهای ساخت کشورهای انگلیس و آمریکا آشنا شدند. حضور کامیونهای ماک در آن زمان، موجب شد تا مرحوم اصغر قندچی به فکر تولید کامیون دماغدار بر پایه ماکهای آمریکایی بیفتد. این ایده در همان زمان به واقعیت پیوست و ایران به یکی از مراکز تولید کامیونهای ماک در جهان تبدیل شد.
تولید کامیونهای ماک در ایران آغاز شد و به تدریج جادههای کشور با ساختههای ایران کاوه پر شدند. فروش ماک سری R600 بسیار موفق بود و این کامیون به یکی از ارکان اصلی حملونقل جادهای آن دوران تبدیل شد.

اما پس از انقلاب اسلامی و مشکلاتی که برای کارخانه ایران کاوه به وجود آمد، تولید ماک متوقف شد و این برند برای همیشه از خط تولید خود در ایران خداحافظی کرد. حضور کامیونهای ماک در کشور ما یکی از دلایلی بود که ایرانیان به کامیونهای دماغدار علاقهمند شدند.

البته باید اشاره کرد که در کنار ماک R600، سری F700 بهعنوان یک ماک بدون دماغ نیز بهصورت وارداتی به ایران رسید و فروش خوبی داشت، بهویژه که جزو معدود کشندههایی بود که در آن زمان دارای اتاقخواب بودند.
مرسدسبنز، پادشاه دماغدارهای بازار
در زمانهایی که ولوو و ماک جزو پرفروشترین کامیونهای کشور به شمار میرفتند، مرسدسبنز با تولیدات گسترده و واردات محدود، سالهای زیادی را به عنوان پرفروشترین کامیون بازار کشور پشت سر گذاشت.
ورود مرسدسبنزهای دماغدار به دهه سی شمسی برمیگردد و پس از آن، سری جدید کامیونهای بنز دماغدار با نام سری L و LK در بازار کشورمان محبوبیت زیادی پیدا کرده و سریعاً روانه خط تولید شدند. سادگی و استهلاک پایین، کابین جادار و قدرت مناسب این محصولات موجب شد تا فروش بالایی داشته و به سرعت قطعات و خدمات آنها در سراسر کشور در دسترس باشد، آرامش خاطر هر راننده و خریداری را فراهم میکرد.

در دهه 50 و 60 شمسی، قویترین نسخههای بنزهای دماغدار با موتور 280 اسب بخاری به نام بنز مایلر عرضه شد. نامگذاری این مدل به دلیل ساخت اتاق باری توسط شرکت مایلر آلمان بود که محبوبیت زیادی کسب کرد و به سرعت در ادارات و سازمانهای دولتی استفاده شد. علاوه بر این، نسخه کابیندار نیز عرضه میشد که پیش از آن در میان دماغدارها، تنها ولوو سری N با اتاقخواب به فروش میرسید.
عرضه مرسدسبنزهای دماغدار تا به امروز ادامه داشته و در سال اخیر تصمیم به عرضه این خودرو با موتور 300 اسب بخاری و حتی بهصورت اتاق خوابدار برای کاربری کشنده گرفته شده است که نشان میدهد این کامیون پس از بیش از نیمقرن حضور، قصد ندارد از بازار کشور خداحافظی کند.
حضور ولووهای دماغدار در ایران
ولوو از آغاز حضورش در دهه چهل میلادی در کشور ما، همواره بهعنوان یکی از برترین و محبوبترین کامیونهای بازار شناخته شده است. در روزهایی که محصولات دماغدار لیلاند، ماک، مرسدسبنز و... در بازار حضور داشتند، سری کامیونهای N86 و N88 ولوو به دلیل نرمی و قدرت بالای موتور و همچنین سرعت خوب، طرفداران زیادی به دست آوردند.

سری N نماد کامیونهای دماغدار ولوو بود که بهقدری محبوب بودند که نسل جدید آنها یعنی N10 و N12 در ابتدای دهه 60 شمسی به خط تولید پیوستند. ولوو N10 و N12 نسبت به مرسدسبنزهای دماغدار آن زمان دارای سرعت بیشتر، سروصدای کمتر کابین و رانندگی راحتتری بودند و به همین دلیل به سرعت تعداد طرفدارانشان افزایش یافت.
پس از چند سال تولید سری N در کشور و وقفهای چند ساله، سری جدید این کامیونها با نام NL به خط تولید زامیاد پیوست که دوباره به یکی از کامیونهای محبوب بازار تبدیل شد.

پس از این کامیون، نسل جدید آن با موتور 420 اسب بخاری و اتاق بزرگتر به نام NH عرضه شد که تولید آن در میانه دهه هشتاد شمسی متوقف شد و به نوعی آخرین کامیون دماغدار بازار کشورمان نام گرفت.
ماک CH، نگینی در دنیای دماغدارها
در اواخر دهه شصت و اوایل دهه هفتاد شمسی، تعداد زیادی کامیون از کشورهای عراق و کویت وارد ایران شدند که به کامیونهای عراقی و کویتی معروف شدند. بیشتر این کامیونها شامل اسکانیاهای دماغدار و اینترنشنالهای پیاستار بودند.
در همین دوران، واردات کشندهها و کامیونها نیز رواج یافت و تعداد زیادی کامیونهای آمریکایی ساخت اینترنشنال و ماک به کشور وارد شدند. اما از میان تمام این کامیونها، ماک CH که در ایران به دلفینی شهرت دارد، همچنان محبوبیت زیادی دارد و عظمت یک کامیون دماغدار آمریکایی را به خوبی به نمایش میگذارد.

این کامیون در روزهایی به کشور وارد شد که محصولات ولوو، ایویکو، مرسدسبنز و اسکانیا نیز در بازار حضور داشتند و ماک دلفینی بهطور کامل از همه آنها متمایز بود. برای علاقهمندانی که ابهت و ظاهر مردانه ماک سری R را در ذهن داشتند، دیدن دوباره یک ماک جدید بسیار خاص و لذتبخش بود.
حرکت به سوی کامیونهای بدون دماغ
در بازار کشور ما، همیشه کامیونهای بدون دماغ در حاشیه نبودهاند. اگرچه کامیونهای دماغدار همواره فروش بیشتری داشتهاند؛ اما کامیونهای بدون دماغ نیز بهویژه از دهه هفتاد شمسی به بعد، محبوبیت زیادی کسب کردهاند.
از بدو ورود اولین کامیونها به ایران، کامیونهای بدون دماغ نیز در این بازار حضور داشتند. اما میتوان گفت اولین کامیون بدون دماغی که فروش خوبی در ایران به دست آورد، ماک سری F700 بود که در کنار بدون دماغهای آمریکایی دیگر مانند ساختههای اینترنشنال و وایت، به علاقهمندان به این نوع طراحی عرضه شد.

روند فروش کامیونهای بدون دماغ همچنان ادامه داشت تا اینکه سری F ولوو به بازار عرضه شد. در همین دوران، خودروشاپ به عنوان پلتفرم تخصصی خرید و فروش خودرو، با ارائه خدمات کارشناسی فنی و شرایط اقساط بدون ضامن، به کمک مشتریان برای انتخاب بهتر و خرید آسانتر آمد.



خرید اقساطی خودرو از خودروشاپ
اگر بودجهی نقدی کامل را ندارید، در خودروشاپ میتوانید خودرو را بهصورت اقساطی و بدون ضامن تهیه کنید. همهی خودروها پیش از تحویل، بدنه و فنی کارشناسی میشوند تا دقیقاً همان خودروی سالمی را بگیرید که ارزش قیمتش را دارد.