اتولایت یا سنسور نور، یکی از امکانات رایج در خودروهای امروزی است. این سیستم که عملکردی ساده اما مفید دارد، به طور خودکار چراغهای خودرو را در شرایط نوری مختلف کنترل میکند. در این مطلب از مجله خودرو خودروشاپ، به بررسی این ویژگی میپردازیم. با ما همراه باشید تا بدانید اتولایت چگونه کار میکند و چه فایدهای دارد.
اتولایت خودرو چیست؟
اتولایت در واقع تلفظ فارسی همان عبارت انگلیسی Auto Light است که معنای آن “نور خودکار” میباشد. همانطور که از نامش پیداست، اتولایت یک قابلیت در خودرو است که به شکل کاملاً خودکار و بسته به مقدار نور پیرامون، روشن یا خاموش شدن چراغهای ماشین را کنترل میکند.
این ویژگی برای نخستین بار در سال ۱۹۶۴ به وسیلهی شرکت کادیلاک ارائه شد و پس از آن در خودروهای دیگر برندهای زیرمجموعهی جنرال موتورز نیز استفاده گردید. نکتهی جالب این است که این قابلیت در ابتدا با نام اتولایت شناخته نمیشد و جنرال موتورز برای آن نام “توايلايت سنتینل” را برگزیده بود که به فارسی “نگهبان سپیدهدم” معنی میدهد.

روشنایی خودکار خودرو برای سالهای طولانی یک ویژگی لوکس و پرهزینه به حساب میآمد و فقط روی خودروهای گرانقیمت دیده میشد. اما در یکی دو دهه گذشته، هزینهی استفاده از این قابلیت کمتر شده و امروزه حتی بسیاری از خودروهای معمولی و مقرونبهصرفه نیز به حسگر روشنایی خودکار مجهز شدهاند.
نحوه عملکرد اتولایت خودرو
سیستم اتولایت خودرو بر اساس یک حسگر نور کار میکند. این حسگر معمولاً پشت شیشه جلو، روی داشبورد یا پشت آینه وسط نصب میشود. انواع مختلفی از این حسگر وجود دارد، اما همه آنها اساس کار یکسانی دارند. این حسگرها میتوانند انرژی نور (فوتون) را به انرژی الکتریکی تبدیل کنند.
وقتنور محیط به طور قابل توجهی تغییر کند، ولتاژ خروجی یا برخی خصوصیات الکتریکی حسگر (مانند مقاومت الکتریکی) نیز تغییر میکند. این تغییر پس از پردازش در یک مدار الکترونیکی و تبدیل به یک سیگنال استاندارد، به کامپیوتر مرکزی خودرو (ECU) ارسال میشود. سپس کامپیوتر خودرو با توجه به این سیگنال، دستور روشن یا خاموش شدن چراغها را میدهد.
برای گسترش دانش خود، به مقاله گک آیون i60 سر بزنید.
کاربرد اتولایت
اتولایت یا چراغ خودکار خودرو را میتوان از دو نظر راحتی و امنیت بررسی کرد. از نظر راحتی، روشن و خاموش شدن خودکار چراغها هنگام رانندگی در مسیرهای پر از تونل، باعث میشود راننده آسودهتر باشد و تمرکز بهتری داشته باشد. همچنین بعضی رانندگان بعد از عبور از تونل در روز، یادشان میرود چراغ ماشین را خاموش کنند که با وجود اتولایت، این مشکل نیز حل میشود و در نتیجه باتری و چراغها عمر طولانیتری خواهند داشت.
از نظر ایمنی هم، اهمیت اتولایت به قوانین و عادتهای رانندگی در کشور ما مربوط میشود. سالهاست در کشورهای پیشرفته، روشن کردن چراغ خودرو در ساعتهای طلوع و غروب آفتاب (هوای نیمهتاریک) و همچنین هنگام باران اجباری است و این کار کمکم به یک عادت همگانی تبدیل شده. اما متأسفانه در کشور ما اینگونه نیست و بیشتر رانندگان ایرانی فقط وقتی هوا کاملاً تاریک میشود چراغهای خودرو را روشن میکنند.

در زمانهایی مانند نزدیک طلوع یا غروب آفتاب و همچنین وقتی هوا نامساعد است، دید رانندگان به شکل چشمگیری کم میشود. اگر خودروی شما دارای قابلیت «چراغ خودکار» (Auto Light) باشد، این سیستم در چنین شرایطی به طور خودکار چراغهای خودرو را روشن میکند. این کار باعث میشود خودروی شما بهتر توسط دیگر رانندگان دیده شود و در نتیجه، احتمال رخ دادن تصادف به میزان زیادی کاهش پیدا کند.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب ویتوری AI هایپرکار را بخوانید.
نحوه استفاده از اتولایت خودرو
کار با چراغ خودکار ماشین خیلی آسان است. فقط کافی است اهرم یا کلید روشن و خاموش کردن چراغها را روی حالت «اتو» یا خودکار بگذارید. با این کار، حسگر چراغ خودکار روشن میشود و چراغهای ماشین بسته به تاریک یا روشن بودن محیط، به طور خودکار روشن یا خاموش میشوند. البته در بعضی از ماشینها، حالت خودکار روی اهرم چراغ نیست و به شکل یک دکمه جداگانه (معمولاً در سمت چپ صفحهدستگاه) قرار دارد.
سیستم چراغ خودکار فقط میتواند چراغهای اصلی جلو (چراغهای معمولی) و چراغهای کوچک را کنترل کند. برای تغییر دادن چراغها به نور بالا یا استفاده از چراغهای مهشکن، راننده باید خودش به صورت دستی این کار را انجام دهد.

یک نکته مهم دیگر در مورد استفاده از قابلیت روشنایی خودکار خودرو این است که باید مراقب باشید حسگر نور آن را نپوشانید. همیشه اجازه دهید نور بیرون به راحتی و بدون مانع از پشت شیشه جلو به این حسگر برسد. اگر حسگر روشنایی خودکار پوشانده شود، نمیتواند نور محیط را به درستی تشخیص دهد. در نتیجه ممکن است حتی در روزهای روشن هم به اشتباه چراغهای خودرو را روشن کند.
مزایا و معایب اتولایت خودرو
در بخش «کاربرد اتولایت» به طور کامل درباره فواید این سیستم در خودروها صحبت کردیم. همانطور که دیدیم، اتولایت هم میتواند باعث راحتی و آسایش بیشتر شود و هم به افزایش ایمنی در رانندگی کمک کند.

در مورد نقاط ضعف چراغ خودکار خودرو هم باید گفت که این فناوری به خودی خود مشکل خاصی ندارد و کاستیهای آن معمولاً فقط در مدلهای کمقیمت و با عملکرد نادرست دیده میشود. برای نمونه، در بعضی خودروها مشاهده شده که چراغ خودکار فقط توانایی کنترل روشن و خاموش کردن چراغهای جلو را دارد و روی چراغهای عقب هیچ نظارتی ندارد. همچنین ممکن است حسگر این سیستم به اندازه کافی دقیق عمل نکند و با تأخیر محسوسی نسبت به تغییر نور محیط، چراغها را روشن یا خاموش کند.
جمعبندی
همانطور که گفتیم، چراغهای خودکار یا اتولایت، یک قابلیت مفید و کاربردی در خودروهاست. این سیستم با وجود سادگی و قیمت مناسب، میتواند راحتی و ایمنی شما در رانندگی را به شکل چشمگیری افزایش دهد. خوشبختانه در سالهای گذشته، استفاده از اتولایت خیلی بیشتر شده و امروزه حتی بعضی از خودروهای تولید داخل نیز به آن مجهز هستند.
اگر خودروی شما این سیستم را ندارد، میتوانید به صورت جداگانه آن را خریداری و روی بیشتر خودروها نصب کنید. اما حتی اگر اتولایت ندارید، همیشه سعی کنید در زمانهایی مانند پیش از طلوع آفتاب، بعد از غروب و در شرایط آبوهوایی نامناسب (مانند باران، مه، طوفان و…) چراغهای خودرو را روشن کنید. همین اقدام ساده میتواند تأثیر زیادی در جلوگیری از تصادفات و افزایش ایمنی جادهها داشته باشد.
در این مقاله ام جی S6 EV اطلاعات مفیدی آمده است.
برای یادگیری پیشرفته، به نکاتی برای جلوگیری از خالی شدن باتری در زمستان مراجعه کنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در وولینگ آیشانگ A100C پیدا کنید.
برای گسترش دانش خود، به مقاله تویوتا bZ5 در گمرک ایران سر بزنید.

























